Hiện tượng lé mắt hay còn gọi là lác mắt xảy ra khi ta nhìn một vật thì một mắt nhìn thẳng trong khi mắt kia lệch khỏi vị trí thẳng. Mắt có thể lé theo chiều ngang, nếu mắt dịch chuyển vào trong gọi là lé trong (hay lé hội tụ), mắt dịch chuyển ra ngoài gọi là lé ngoài (lé phân kì).

Tìm hiểu thêm về đau mắt đỏphẫu thuật phaco, điều trị đục thủy tinh thể và phương pháp mổ mắt cận thị.

Hoặc mắt có thể bị lé theo chiều dọc, khi đó có một mắt cao hơn mắt còn lại, mắt lệch lên trên gọi là lé đứng trên, lệch xuống dưới gọi là lé đứng dưới.

 

Mỗi mắt bình thường có 6 cơ vận nhãn bám quanh nhãn cầu giúp mắt liếc các hướng khác nhau. Mỗi cơ vận nhãn đảm nhận một hướng nhìn chính, khi thị giác 2 mắt phát triển tốt, não sẽ điều khiển để các cơ vận nhãn phối hợp hài hòa với nhau giúp 2 mắt luôn nhìn vào 1 vật với trục nhìn thẳng phía trước. Hiện tượng lé mắt xảy ra khi mất cân bằng sựhài hòa này, làm cản trở thị giác 2 mắt, có thể ảnh hưởng đến thị lực, làm giảm khả năng định vị vật trong không gian 3 chiều và làm cho bệnh nhân không nhìn được hình nổi.

Có nhiều nguyên nhân gây ra sựrối loạn này như rối loạn tại não, tại cơ vận nhãn, do chấn thương, khối u, xuất huyết hay do nhiễm virus gây ảnh hưởng thần kinh chi phối cho các cơ vận nhãn, từ đó gây ra liệt các cơ vận nhãn, ảnh hưởng đến vận động mắt gây ra lé. Một số nguyên nhân thường gặp theo tuổi như ở trẻem do bị tật khúc xạ, bất đồng khúc xạ, nhược thị…, ở người lớn do bịchấn thương, bệnh lý hệ thần kinh, nhiễm siêu vi…

Biểu hiện đơn giản nhất của lé là khi bố mẹ bé nhìn thấy hoặc người xung quanh hoặc bệnh nhân tự soi gương thấy hai mắt lệch nhau. Tuy nhiên những trường hợp lé độ nhỏ hoặc lé ẩn thì bệnh nhân khó phát hiện hơn. Trẻ bị lé thường xuyên thấy mỏi mắt nhìn mờ do tật khúc xạkèm theo hoặc do nhược thị.

Nếu lé xảy ra đột ngột bệnh nhân sẽ xuất hiện nhìn đôi (còn gọi là song thị). Để giảm khó chịu, bệnh nhân tự điều chỉnh bằng cách nghiêng đầu hoặc xoay đầu để nhìn, dần dần não sẽ ức chế hình ảnh của 1 mắt đểtránh song thị ,điều này lâu dần dẫn đến nhược thị một mắt.

 

chỉnh lé 

Lé mắt sẽ dẫn đến nhiều tác hại đối với trẻ như sau:

- Về chức năng thị giác

o ảnh hưởng đến thị lực: mắt lé lâu ngày thường xuyên sẽ dần dần giảm thị lực ảnh hưởng chức năng thị giác 2 mắt: 2 mắt không hợp thị được khiến trẻ khó định hướng vật trong không gian 3 chiều, khó phân định được khoảng cách, khó nhìn được hình nổi

 - Ảnh hưởng đến tâm lý phát triển của trẻ:

Trẻ bị lé thường bị các bạn xung quanh nhìn với ánh mắt khác thường, bị chọc ghẹo và mặc cảm với mọi người xung quanh. Điều này lâu dần sẽ ảnh hưởng đến phát triển tâm lý của trẻ, trẻ có thể ngày càng thu mình lại hoặc sẽ trở nên hung bạo hơn.

 - Ảnh hưởng đến thẩm mỹ:

Tương tự như việc tác động đến tâm lý, việc ảnh hưởng đến vẻ ngoài góp phần làm trẻ tự ty với với mọi người xung quanh.

Vì vậy, bệnh lé mắt gây tác hại không chỉ đối với trẻ nhỏ mà ngay cả với người lớn. Việc phát hiện sớm lé ở trẻ nhỏ không dễ dàng, hơn nữa việc điều trị lé hiệu quả ở trẻ cũng gặp khó khăn do trẻ còn nhỏ nên khó hợp tác hơn. Điều trị lé cho trẻ không chỉ là chỉnh sửa lại vẻ thẩm mỹ bên ngoài mà quan trọng hơn là giữ được các chức năng thị giác, thị lực cho trẻ. Trong trường hợp của bạn, nếu muốn biết chính xác bé có bị lé hay không cần phải đi khám bác sỹ chuyên về lé trẻ em. Các phương pháp điều trị lé hiện nay gồm có: đeo kính, tập nhược thị và phẫu thuật, tùy mức độ bệnh mà bác sĩ chuyên khoa lé sẽ lựa chọn cách thức phù hợp cho trẻ.

Phẫu thuật chỉnh lé

Bộc lộ cơ vận nhãn

 Cơ vận nhãn bám vào củng mạc. Cơ được bọc bởi màng mỏng trong suốt gọi là kết mạc. Mắt được giữ luôn mở bằng vành mi. Phẫu thuật viên cắt kết mạc để tiếp cận cơ vận nhãn, sử dụng cây móc nhỏ để tách cơ.

Kĩ thuật lùi cơ Lùi

Cơ là thay đổi chỗ bám của cơ vào nhãn cầu để làm yếu cơ. Khâu chỉ xuyên qua cơ tại chỗ bám của cơ trên mắt, sau đó cắt cơ khỏi củng mạc và đính cơ lại về phía sau.

Kĩ thuật rút cơ

Rút cơ làm mạnh thêm cơ vận nhãn bằng cách đính lại cơ vào nhãn cầu ở vị trí ban đầu sau khi cắt bỏ một phần cơ. Khâu chỉ xuyên qua cơ ở vị trí đầu cơ mới. Phần cơ nằm giữa vị trí đặt chỉ và đầu cơ cũ được cắt bỏ và cơ ngắn hơn được đính vào củng mạc.

Kĩ thuật chỉnh chỉ Phẫu thuật chỉnh lé liên quan đến việc khâu cơ vận nhãn vào thành của nhãn cầu sau kho thay đổi vị trí đính của cơ và/hoặc độ dài của cơ. Phẫu thuật chỉnh lé cổ điển, không có chỉnh, chỉ sử dụng nốt chỉ cố định chắc chắn. Kĩ thuật chỉnh chỉ sử dụng nốt chỉ thắt nơ (chỉ tạm thời) vào vị trí dễ tiếp cận. Sau phẫu thuật, vị trí thẳng của mắt có thể thay đổi bằng cách điều chỉnh nốt chỉ tạm thời này. Chỉnh chỉ có thể thực hiện khi bệnh nhân tỉnh và chỉ cần tê tại chỗ.

 


ThS.Bs Trần Đình Minh Huy 

 

 

Chia sẻ:
Tag:

Có thể bạn quan tâm

Bình luận